Ik hou van de zon, maar het regenseizoen heeft ook zo zijn charme. Vooral als ik net gebaad, met een warme kop thee en sweater aan in de zetel kan kruipen om een column te schrijven. Al enkele weken tintelen mijn vingers om wat op papier te zetten. Maar de zinnen lopen nooit zoals ik wil. Mijn blog is altijd een plaats geweest waar ik tegen de lucht in kan schrijven. Met mijn woorden schreeuw ik mijn gevoelens van het dak, wetende dat ze verloren gaan in de wind – in dit geval de cloud. Maar ze zijn daar, en het is gezegd. Dat was altijd mijn grote geruststelling, in goede en in slechte tijden.

Ik kan me nog goed herinneren dat ik tien jaar geleden, tijdens mijn eerste job in Suriname, werd aangesproken door een collega. Die vond het mooi hoe openhartig en gevoelig ik durfde te zijn. ‘Dat kom je hier niet vaak tegen’, waren haar woorden (van gelijke strekking). Inmiddels weet ik waarom.

Tegenslagen en onzekerheden
Mijn woorden worden door meer mensen gelezen dan ik lief heb. Ook door mensen die het niet goed met me voor hebben. Die floreren op de zwakte van anderen. Alles wat ik schrijf is altijd hier, terug te vinden voor iedereen die ze tegen me wil gebruiken. Aan de andere kant doen mijn woorden ook pijn bij zij die ik lief heb. Door eerlijk te zijn met mezelf, sleur ik de rest met me mee. En dat op een platform waar iedereen kan meelezen. Dus ik word voorzichtig, aarzelend, onzeker. Schrijf ik het wel, of schrijf ik het niet?

Natuurlijk is er nog mijn dagboek, maar om de een of andere reden voel ik me ook verbonden aan deze blog. Het is een account van mijn leven, met name mijn migratie. Als ik oude columns teruglees moet ik blozen om de stunteligheid van de zinnen, de naïviteit in de woorden. Maar ook dat was ik.

Als hoofdredacteur van Parbode staat er plots veel meer op het spel. Ik vertegenwoordig niet alleen mezelf, maar ook het magazine en al zijn freelancers. Die twee zijn niet van elkaar los te maken in een kleine samenleving als Suriname. Kan ik alle tegenslagen en onzekerheden de ether in gooien? Niet meer.

Jarenlang heb ik in Suriname mijn zin gedaan. Voor Parbode kon ik schrijven waarover ik wilde, wanneer ik wilde. Mijn voorganger was al lang blij met alle kopij die hij kon hebben. Het moest niet eens goed zijn, zolang het blad maar gevuld was. Ik kijk er toch iets anders tegenaan. Sinds mijn aantreden probeer ik de boel te structureren. Er is nu een redactiestatuut, uitgesproken verantwoordelijkheden en schriftelijke verwachtingen. Met de freelancers werken we gezamenlijk aan een gedragscode die bij het kritische karakter van ons blad past. Dat betekent dat we ook kritisch moeten zijn naar onszelf.

Maar hoe meer structuur ik aanbreng, hoe minder schrijvers ik over hou. Omdat ze niet mee kunnen, of willen, met de nieuwe eisen die worden gesteld.

My way
‘Ik wil geen leiding geven waarbij het my way or the highway is’, zei ik gisteren nog op onze wekelijkse redactievergadering. ‘Daarvan heb je er al genoeg in Suriname.’ Mijn collega wees me terecht. ‘Dan loopt iedereen over je heen. Jij bent hoofdredacteur. Jij moet beslissingen nemen.’ En dus moet ik meer mensen laten gaan, terwijl we al met een tekort zitten. Het alternatief is Parbode, en alles waar de journalistiek voor staat, verloochenen.

‘Veel te jong’, antwoord ik als mensen opmerken dat ik, op 31 jarige leeftijd, wel erg jong ben om al hoofdredacteur te zijn. ‘Te lief’, zegt mijn andere collega ook wel eens. ‘Te gevoelig’, vind ik zelf. Onzeker, misschien ook. Maar ik moet het doen met wie ik ben.

Terwijl ik het kaf van het koren scheid, bots ik tegen de grenzen van mezelf. Confrontaties zijn nooit mijn ding geweest. Ik vind het soms makkelijker om over mezelf te laten lopen dan om tegenspraak te geven. Ben ik sneller klaar en achteraf denk ik er toch wel het mijne van. Mijn moeder heeft me ook altijd geleerd om confrontaties uit de weg te gaan. Door te zwijgen sta je erboven, was haar opvoeding. Geen aandacht besteden aan dwarsliggers want dat zuigt alleen maar energie. Allemaal goed en wel, maar niet handig in een leidinggevende functie, waar je dwarsliggers de baas moet zijn. Dat doe je niet door te zwijgen. Dus ik leer. En zoals dat gaat, doen de beste lessen het meeste pijn.

Misschien word ik op een dag toch nog de manager die ik niet in me zag.

_{Foto gemaakt door Stefanie Parisius–Sewotaroeno tijdens een presentatie voor de Schrijversgroep, 24 oktober 2025}

Ik ben een journalist, geen manager. Met die overtuiging heb ik de vacature voor een nieuwe hoofdredacteur van Parbode Magazine maandenlang (inmiddels jaren) aan me voorbij laten gaan. Andere redenen waren: ‘niet nog een blanke aan het hoofd’, ‘ik wil mijn vrijheid behouden’ en ‘met SRD’s alleen kan ik niet rondkomen’. Het leek me ook erg veel (computer)werk, en hoewel ik hard werken niet schuw, ben ik niet naar Suriname verhuisd om achter het scherm weg te kwijnen.

Ik heb eigenlijk maar twee dromen in Suriname: leven en schrijven. En schrijven voor Parbode Magazine doe ik het liefst. Parbode is het enige magazine in Suriname. Het is een opinieblad dat focust op onderzoek, reportages en achtergrondverhalen. Bij Parbode krijg ik details en nuance verkocht die buitenlandse media niet interesseren. Voor de lezers mag ik diep gaan, kritisch zijn en de macht controleren in plaats van alleen maar rapporteren.

Dankzij mijn werk voor Parbode leerde ik dit land kennen, zonder vooroordelen, en onderweg nam ik de lezer mee zoals alleen een journalist dat kan: van een begraafplaats naar een Inheems dorp, van een goudmijn naar het huis van de president, van het parlement naar de vuilstortplaats, van een instituut naar de haven. Ik stelde grote en kleine vragen, over misbruik, criminaliteit en corruptie, maar ook over de werking van een wet of het onderwijssysteem. Onderweg verzamelde ik honderden indrukken en meningen over het leven en de ontwikkelingen in Suriname. Mijn pen bracht plaatsen tot leven, gaf mensen waardigheid en deed de tijd stilstaan. Met elk verhaal dat ik schreef, kreeg ik drie ideeën voor een volgend.

Maar steeds minder mensen zijn geïnteresseerd in stilstaan. Het moet vooruitgaan. Artikelen waar wekenlang aan wordt gewerkt, daar wordt zonder nadenken aan voorbij gescrold. Er is een informatie overvloed, dus gaat de voorkeur van de lezer naar snelle, hapklare artikelen die de emoties aanwakkeren. Die vind je online. I get it.

Media zijn bang om haar lezers te verliezen, dus buigen ze zich naar de massa. Ze gaan ook produceren; snelle, leuke, hippe titels die de waarheid verkrachten, maar wel aanzetten tot klikken. Podcasts met abonnees, talkshows met memberships, een kanaal met een merk, een show met een gast: de inhoud is niet meer van belang, het verkopen wel.

Uren kan ik praten, denken en brainstormen over de journalistiek. Hoe het eruit moet zien. Wat er allemaal mis gaat. Hoe het niet moet, hoe het anders kan. En toen kreeg ik de kans om het zelf te doen.

Eind vorig jaar raakte ik in gesprek met de nieuwe uitgever van Parbode. 2025 is erop of eronder voor dit magazine. We verkopen niet. We zijn niet spannend genoeg. Stoffig. Niet spraakmakend. Te elitair. Te duur. Wie kent ons nog? Adverteerders haken af, drukkosten stijgen en journalisten gaan op zoek naar ander, beter betaald werk. Wie kan het ze kwalijk nemen?

We kunnen ons verstoppen achter de slachtofferrol. Het is de schuld van de digitale evolutie, de economische crisis, het slechte onderwijs, de kleine markt, de sensatielust, gebrek aan journalisten, integriteit, motivatie, geld en wat nog meer. Maar de uitdagingen van Parbode zijn niet anders dan die van magazines in de rest van de wereld. Het ligt niet aan Suriname. Parbode heeft gewoon nog geen antwoord op de ontwikkeling. Ik krijg de kans om er eentje te formuleren. (Hoe cool is dat?!)

Aan het hoofd van de tafel wordt me heel wat duidelijk. Ik ben meer tijd kwijt aan doceren dan managen. Ben afhankelijk van freelancers die hun deadlines niet respecteren. Heb nauwelijks tijd om eigen onderzoek te doen. Heb nog nooit zoveel achter de computer gezeten. Doe honderd-en-een-dingen waar ik niet voor ben aangenomen.

Meer dan ooit begrijp ik wat het is om in een ontwikkelingsland te leven. De beste mensen zijn niet beschikbaar. Ze wonen of niet meer in Suriname, of hebben het druk met (buitenlandse) opdrachten. Wat overblijft, daar wil je niet mee werken. Wat er uiteindelijk op neerkomt dat je heel veel zelf moet doen. Veel meer dan waar je voor betaalt krijgt.

En toch. Hier en daar, op een ministerie, in het ziekenhuis, een goudbedrijf, bij een ander medium en op de schoolbanken, zitten de diamonds in the rough. Mensen die kunnen schrijven, verhalen willen delen, iets te vertellen hebben. Mensen die beter willen worden, zich laten begeleiden en commentaar verdragen. De journalistieke principes zijn ze vreemd, maar die kunnen altijd aangeleerd worden. (Hence: het doceren.)

Het is niet mijn passie, doceren. Het is niet wat ik wil doen. Maar het is nodig. En ik ga niet jokken: het is spannend om al mijn ideeën over de journalistiek tot leven te zien komen met (de weinige) mensen die dezelfde energie delen. Aan de buitenkant is het nog niet te zien, maar Parbode heeft nu een plan, een doelstelling, targets en een visie. We missen nog heel wat puzzelstukjes, niet in de minste plaats in de marketing, maar we werken met de middelen die we hebben.

Mijn bezwaren heb ik overboord gegooid. Het is waar: bij Parbode staat er (opnieuw) een blanke aan het hoofd, mijn vrijheid ben ik kwijt en om rond te komen moet ik freelancen. Maar de timing is perfect. Ik kan (bijna) alles doen van achter de computer thuis. Lekker dicht bij Baby.